Obsesyonlar kişinin isteği dışında aklına gelen ve de zihninden atamadığı, kontrol edemediği düşünce ya da dürtülerdir. Bu düşünce ya da dürtüler zorlayıcı, huzursuzluk verici, inatçı ve tekrarlayıcıdır.

Kompulsiyon kişinin zihnindeki obsesyonun kaybolması için yapmak zorunda hissettiği, saçma bulduğu ama yapmadığında yoğun sıkıntı hissi duyduğu davranışlar anlamına gelmektedir. Türkçe karşılığı olarak zorlantı sözcüğü kullanılmaktadır.OKB hastalığında kişi aklına gelen düşünce, istek ya da görüntünün saçma olduğunu bilir, ancak c düşüncenin kaybolması için yapmak zorunda hissetiği davranışı yapmazsa şiddeti giderek artan b' sıkıntı/bunaltı duygusu yaşar.

Hasta hem düşüncelerin hem de davranışların saçma olduğunu bilir ancak ne aklına gelmesini engelleyebilir ne de davranışı yapmadan durabilir.

OKB'NİN NEDENLERİ

OKB'nin neden ortaya çıktığı bilinmemektedir. Hastalığın beyinde bazı bölgelerin işlevlerindeki bozulma sonucu görüldüğü bilinmektedir. Tedavi öncesinde çeşitli görüntüleme teknikleriyle saptanan bu bozulmaların, tedavi olup iyileşmiş hastalarda düzeldiği gösterilebilmektedir. Ancak bu işlev bozulmasına hangi etken ya da etkenlerin neden olduğu henüz saptanamamıştır.

OKB hastalığı olanlarda, beyindeki sinir hücreleri arasında haberleşmeyi sağlayan kimyasal maddelerden biri olan serotonin sisteminin işlevinin bozulduğu bilinmektedir. Günümüzde, genetik ve çevresel etkenlerin birlikte rol oynayarak hastalığın ortaya çıkmasına neden oldukları kabul edilmektedir.

BAŞLANGIÇ YAŞI

Hastalığın ilk belirtileri küçük yaşlardan itibaren başlayabilmekle beraber ortalama başlangıç yaşı 20’dir. Nadir olarak daha ileri yaşlarda da başlayabilir.  Erkeklerde ortalama 19, kadınlarda ise ortalama başlangıç yaşı 22 olarak saptanmıştır.

GÖRÜLME SIKLIĞI

OKB, düşünüldüğünden çok daha yaygın bir hastalıktır. OKB her yüz kişiden üçünde görülen bir hastalıktır. OKB kadınlarda ve erkeklerde eşit oranda görülür. Bu kişilerin birinci derece yakınlarında % 35 oranında benzer bir rahatsızlığa rastlanmıştır.

HASTALIĞIN SEYRİ

Akıllarına gelen bu saçma düşünceleri düşünmemeye ve zorlandıkları davranışları yapmamaya çalışırlar. Ancak bunu başaramazlar. Bu başarısızlıklar arttıkça hastalar kendilerini güçsüz, zayıf, beceriksiz hissetmeye başlarlar. Akıllarına gelen düşünceleri engelleyemedikleri için bu düşüncelerin kendi istekleri olduğu kararına varırlar. Bu kez de akıllarına gelen düşüncelerin içeriğine göre kendilerini günahkar, suçlu, pis gibi görmeye başlarlar. Bu aşamadan sonra hayat hastalar için çekilmez hale gelir ve bazı hastalar intihar etmeyi düşünebilirler. Oysa yaşadıkları şey tedavisi olan bir tıbbi/psikiyatrik hastalıktır.

Hastaların bir bölümü uzun zaman bu saçma düşüncelerin ve davranışların bir hastalık olduğunu düşünmez. Çoğu hasta ise bu düşüncelerini bir başkasına, yakınlarına, ailesine ya da bir doktora söylemeye çekinir. Aklına gelen düşüncelerden utanır ya da kendisine "deli" deneceğinden korkar. Bu yüzden çoğu OKB hastası tedaviye geç başvurur ve zaman yitirir.